Đêm cuối hè, khí trời lành lạnh, trên sân cỏ quán nhậu Hoa Mập, tôi cùng thằng Đấu, thằng Phương, thằng Song, thằng Bình, thằng Tuấn… em Huệ, em Hương, rồi cả con bé Trâm ngồi uống bia chung, nói cười vui vẻ, luận bàn say sưa về thị trường Marketing Việt Nam và thế giới.

Như thường lệ, câu cửa miệng “lấy em làm chuẩn” và sự hiếu thắng của Trâm luôn là những cú đề pa chất lượng khởi động các trận đấu mang hương vị lúa mạch.

Sau 2 vòng Tiger, cả đám bắt đầu vào phom thì cặp đôi Đấu và Hương đã tụm lại một chỗ ríu ra ríu rít từ lúc nào. Thì ra đi nhậu chỉ là cái cớ của đôi trẻ.

Đến vòng 3, một vài người đứng dậy giả vờ đi vệ sinh. Bàn nhậu từ 9 người bỗng vơi đâu mất một nửa.

Lúc này mấy tay bơm thổi bắt đầu sử dụng chiêu trò tập kích đánh lẻ.

Công ty tôi có một tục lệ, boss Sơn không đi nhậu thì thôi nhưng một khi có mặt thì mình boss chấp hếttttttttttt.

Điều oái oăm là hôm nay boss vắng mặt, thành thử ra tôi là người chúng nó đưa lên thớt.

Tôi nói nhỏ điều này là sự thật mọi người đừng nghĩ tôi chém gió. Trong bàn nhậu hôm ấy, ngoài thằng Song ra tất cả chỉ là khảo nghiệm.

Cỡ chúng nó chuếnh choáng, nhận thức suy giảm, lo lắng bồn chồn, bắt đầu thấy buồn nôn thì tôi đây mới đang ở giai đoạn làm ấm người, đầu óc thăng hoa, tâm hồn thư giãn.

Mà lạ thật, tôi chẳng thích thú gì chuyện bống bia, nhưng hễ uống vài quại vào y như rằng nói chuyện bon mồm hẳn.

Đang đà sướng, chém gió sắp thành bão, em Huệ cờn ten bỗng cắt ngang lời của các chuyên gia.

“Đậu xanh rau má! Nói dai thế. Về cho bà mày còn ngủ.”

Đấy là em Huệ chửi thầm trong bụng, chứ bên ngoài chẳng dám ho he gì.

Hôm đó ngày 6/8, mới lĩnh lương xong, cậy có nhiều tờ bạc trong ví, bả mạnh dạn gọi tính tiền rồi đề nghị mọi người dừng cuộc nhậu ra về.

Thực ra tôi gọi “em Huệ” cho trẻ thôi, chứ bả năm nay ngoài 30 rồi, cũng gọi là người từng trải, thế hệ trung niên, có nhiều tờ bạc tích lũy và dăm ba sợi tóc bạc trên đầu. Anh em trong công ty hay gọi là chị đại để mỗi dịp đi ăn, đi chơi bầu làm chủ chi – thủ quỹ.

Tôi để ý nhiều lần rồi, trong cuộc nhậu phải có những người như chị Huệ thì mấy thằng, mấy đứa GenZ mới biết điểm dừng, chứ chúng nó mà cố quá thì quá cố, kiểu gì cũng quỳ gối xin tha mạng trước tửu lượng của tôi.

…

Đêm hôm ấy, sau khi về nhà, những nam thanh nữ tú kia vật vã lăn ra ngủ còn tôi tắm rửa sạch sẽ và tiếp tục ngồi máy tính đến 2 giờ sáng.

Tất nhiên, 2.310ml bia từ 7 chai Tiger bạc không thể cứ thế trôi ra khỏi cơ thể của tôi theo làn nước mát. Chúng vẫn ở đó và kích thích cái gọi là trí tưởng tượng trong tôi.

Đêm khuya tĩnh lặng, tiếng cóc kêu như nghiến răng báo hiệu một cơn mưa giao mùa sắp đến. Tôi đảo mắt nhìn quanh màn hình, nghiền ngẫm crypto charts  xem các danh mục đầu tư của mình xanh hay đỏ.

Bỗng… Một suy nghĩ lớn, a Big Thing lóe lên trong đầu tôi.

Với biết bao băn khoăn, trăn trở của một người làm SEO, tôi tự hỏi: Điều gì sẽ xảy ra nếu Google index là hữu hạn giống như Bitcoin, Etherium, Ripple và nhiều Cryptocurrency khác?

Thế rồi bỗng chốc cả một thế giới hiện ra trước mắt, một New World mà ở đó tôi thấy không gian lập chỉ mục trở thành vật sở hữu có giới hạn được quý như vàng. Những người SEOer sở hữu nó sẽ được cộng đồng, xã hội đánh giá cao. Các công ty Marketing thì đều chiến đấu trong một cuộc chiến tranh giành bất kỳ nguồn lực nào để mang về thêm không gian lập chỉ mục.

Làm SEO khi đó thật sự thú vị. Lão già John Mueller sẽ đóng vai nhân vật bí ẩn Satoshi Nakamoto còn những SEOer chân đất mắt toét chúng ta sẽ đi săn từng slot index như săn bất động sản vậy.

Ngồi buồn lên CafeBiz đọc tin có khi lại bắt gặp bài báo: Nhiều SEOer bỏ nghề đi làm cò môi giới Google index.

Đến đây, tôi cười khoái trí: “Rõ ràng, mình hợp với một thế giới như thế :D”

Thế giới ấy sẽ buộc rất nhiều website khổng lồ, điển hình như Điện Máy Xanh, Thế Giới Di Động… phải sắp xếp lại đống sh * t của họ 😉

Content sẽ có giá trị cao hơn và cần phải tính toán, chọn lọc rất kỹ lưỡng chứ không thể tràng giang đại hải như bây giờ.

Dần dần, thị trường sẽ tự đào thải những URL giá trị thấp và trùng lặp. Có thể chúng vẫn được tồn tại trên Internet nhưng không ai tìm thấy chúng thông qua Google Search được nữa.

Uầyyyy, nghe cứ như thời kỳ sơ khởi World Wide Web (www) ấy nhỉ?

Ý tôi không phải một thế giới nhỏ bé như vậy, nó phụ thuộc vào việc Google index giới hạn ở con số bao nhiêu.

Tôi hiểu rằng trên đây chỉ là những mặt tích cực, một vài điều mới nghe thì có vẻ thú vị. Còn thực tế nếu viễn cảnh đó xảy ra chắc chắn sẽ có cả những điều tiêu cực, không thú vị chút nào. Nghề làm SEO chắc chắn sẽ còn bạc hơn nữa.

Chết tiệt! Trong tíc tắc New World của tôi bỗng trở nên hỗn loạn. Tôi tự tát vào mặt mình để quay trở về với thực tại.

“Hãy để dành những rắc rối của ngày mai cho ngày mai.”

Thực ra vào ngày 07/06/2021, thật trùng hợp là đúng sinh nhật của tôi, lão John Mueller đã từng đăng đàn trả lời một thắc mắc có phần tương tự.

Câu hỏi được đặt ra là:

Does Google Have a Max Limit on Page Indexing For One Site?
Tạm dịch: Liệu có tồn tại giới hạn (về) số lượng tối đa mà Google có thể lập chỉ mục trên một website hay không?

Lão John Mueller thao thao bất tuyệt khoảng chừng 2 phút, đại ý là: Chúng tôi không có bất kỳ giới hạn nào cho việc lập chỉ mục. Mặc dù vậy, Google sẽ tập trung các nguồn lực của mình vào những nơi có ý nghĩa nhất. Nếu là một trang web hoàn toàn mới, chúng tôi có thể sẽ không lập chỉ mục hàng triệu page. Tuy nhiên, nếu Google thấy rằng trang web đó đáng tin, Google không có bất kỳ sự dè dặt nào khi lập chỉ mục. Quá trình này hoàn toàn tự động chứ không phải do con người quyết định, vì vậy lời khuyên của chúng tôi là bạn hãy làm trang web của mình thật tuyệt vời để các thuật toán của chúng tôi dễ dàng lập chỉ mục và hiển thị trang web của bạn trên Google tìm kiếm.

Không biết các ông làm SEO thế nào, riêng tôi chúa ghét lão già đầu hai khóm vì cái kiểu trả lời nước đôi này. Lần nào gặp câu hỏi khó ổng cũng trả lời kiểu nước đôi. Ai muốn nghe ổng thì mời xem video bên dưới.

Túm lại là không có chuyện đó xảy ra đâu. Nhưng mà kệ…

Câu nói nổi tiếng từ trái tim của Martin Luther King hiện lên trong đầu tôi: “I Have a Dream!”

Muahahaaaa… Tôi bắt đầu cười và nghĩ tiếp.

1 giờ 59 phút, trằn trọc suy nghĩ mãi về cái gọi là “New World” và tôi chìm vào giấc ngủ lúc nào không hay.

Mỗi Publisher lại có quan điểm khác nhau khi trả lời câu hỏi: Như thế nào là một bài viết chuẩn SEO, viết bài tối ưu SEO on page cần làm những gì? Sau đây là quan điểm của mình về vấn đề này.

Đầu tiên cần phải khẳng định rằng bài viết của bạn có lên top Google SERP hay không phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố chứ không chỉ riêng việc tối ưu nội dung chuẩn SEO.

Bài viết này mình chỉ đề cập tới việc tối ưu SEO on page. Riêng việc này thôi đã bao gồm rất nhiều yếu tố bạn cần quan tâm.

Mình sẽ không đi quá sâu vào cách thực thi vì trên mạng có quá nhiều bài hướng dẫn kiểu vậy rồi, mình thấy chúng khá dài và đôi khi hơi máy móc.

Thay vào đó mình tập trung chia sẻ về tư duy của mình khi tối ưu on page. Cùng một tư duy như vậy, có thể bạn vẫn sẽ đưa ra cách thực thi khác mình.

Tối ưu SEO on page và SEO off page là gì?

SEO on page là gì?

Đúng như tên gọi của nó, “SEO on page” tức là tối ưu trong trang, hay nói cụ thể hơn là tối ưu trong từng trang con, trong từng bài viết.

SEO on page là việc bạn sẽ làm song song với lúc viết content, mỗi khi bạn viết một bài viết mới với nhắm mục tiêu SEO một hoặc một vài từ khóa.

SEO off page / SEO off site là gì?

SEO on page là tối ưu bên trong trang, bên trong từng bài viết thì SEO off page đương nhiên là tối ưu bên ngoài trang, bên ngoài từng bài viết.

SEO off page là việc bạn làm sau khi bài viết mà bạn muốn SEO đã xuất bản. Đôi khi, người ta cũng gọi SEO off page với một cái tên khác là SEO off site.

SEO on site là gì?

SEO on site là tập hợp nhiều công việc tối ưu ở quy mô toàn bộ website, trong đó bao gồm SEO on page.

Đến đây bạn sẽ thắc mắc tại sao SEO on page và SEO on site mình lại tách riêng để định nghĩa còn SEO off page và SEO off site thì lại định nghĩa chung phải không?

Không ít SEO-er đánh đồng 2 việc SEO on page và SEO on site nhưng theo quan điểm của mình thì chúng khác nhau. Tối ưu SEO cho một bài viết thì bạn có thể gọi việc đang làm đó là tối ưu SEO on site cũng được nhưng giả sử bạn tối ưu SEO cho category (chuyên mục) hoặc tag (thẻ) thì gọi chúng là tối ưu on page có phần chưa hợp lý.

Còn off site nếu hiểu theo nghĩa đen thì cũng chính là off page. Bên ngoài website thì chẳng phải cũng là bên ngoài trang hay sao?

Thực tế, nếu rạch ròi thì cũng có khác biệt một chút xíu giữa SEO off page và SEO off site. Nhưng khác biệt nhỏ nhỏ nên theo mình gọi chung như vậy không vấn đề gì.

Học tối ưu SEO on page ở đâu?

Như mình đã nói từ đâu, mỗi Publisher lại có quan điểm khác nhau khi tối ưu SEO on page.

Cá nhân mình học kiến thức này từ các nguồn nước ngoài chuyên về marketing nên việc mình tối ưu SEO on page có thể hơi ít tricks.

Dưới đây là một số nguồn mình từng học từ đó.

• On-Page SEO The Beginner’s Guide to SEO – Moz
• The Ultimate Guide to On-Page SEO in 2022 – Hubspot
• On-Page SEO: An In-Depth Guide – Semrush
• The Complete Guide to On-Page SEO – Search Engine Journal

Tư duy quan trọng khi tối ưu SEO onpage (cập nhật T6/2022)

Có một số điều sau đây mình luôn tránh và khuyên các bạn content writer làm việc cùng mình cũng nên tránh.

• Không lạm dụng lặp đi lặp lại từ khóa
• Không khai báo cùng một nội dung cho các yếu tố tương đồng
• Nên mở rộng nội dung nếu có thể chứ đừng chỉ chăm chăm làm nội dung theo từ khóa
• Yoast SEO, Rank Math SEO hay bất kỳ công cụ chấm điểm nào đều chỉ mang tính chất tham khảo
• Cách bố cục và trình bày content thể hiện sự logic trong nội dung của bạn, chú ý đến trải nghiệm người đọc đặc biệt ở các bài viết dài là điều cực kỳ quan trọng, hãy dùng thêm một số kỹ thuật nâng cao trong bố cục content chẳng hạn như jump link
• Không cứng nhắc nhưng nên có quy tắc để Google hiểu rằng bạn làm mọi việc có kế hoạch và cách tổ chức đồng bộ

Cập nhật T6/2022: Quan sát 3 lần Google update vào giai đoạn nửa đầu năm 2022, mình nhận thấy rằng Google không còn đánh giá cao các bài viết tối ưu SEO onpage theo kiểu lặp lại từ khóa ở nhiều ranking factors cùng lúc gồm: permalink slug, title, meta description, heading 1, sub-heading, first paragraph of content, last paragraph of content, alt text…

Do vậy, mình chỉ chọn ra một số ít ranking factors mình cho là quan trọng để đặt từ khóa vào, còn lại để mọi thứ thuận theo tự nhiên nhất có thể.

Tư duy thì như vậy, còn thực thi viết bài tối ưu SEO on page cần làm những gì?

Nếu bạn đang trách móc đọc một hồi xong vẫn chưa biết chính xác viết bài tối ưu SEO onpage cần làm những gì thì mình thành thật xin lỗi.

Mình muốn nói về tư duy trước vì mình mong muốn khi bạn đọc đến phần này bạn sẽ hiểu được phần nào lý do vì sao mình lại làm như vậy.

Do đó, thay vì chỉ đọc và làm theo hãy đọc và suy nghĩ xem vì sao lại như thế. Có thể bạn sẽ có một góc nhìn rất khác đấy.

Bảng checklist SEO on page mình đang làm

Vì tối ưu SEO là một tập hợp nhiều đầu việc nhỏ nhặt cần làm nên dân SEO hay có một bảng checklist để tiện tra cứu.

Dưới đây là bảng checklist SEO on page mà mình đang áp dụng dựa trên kinh nghiệm và tính chất các dự án SEO của mình.

Bạn có thể tham khảo vì nó miễn phí, nhưng hãy nhớ là chỉ tham khảo thôi nhé, đừng làm giống hệt vì chưa chắc nó đã hiệu quả với dự án của bạn.

Bảng checklist SEO onpage cập nhật T06/2022

About keyword matching options: Có 4 thuật toán phổ biến nhất là Exact Match, Phrase Match, Board Match và Related.

• Exact Match (đối sánh chính xác): Cụm từ khóa được viết chính xác theo thứ tự chính xác.
• Phrase Match (đối sánh cụm từ): Các từ trong cụm từ khóa được viết chính xác theo thứ tự ngẫu nhiên. 
• Board Match (đối sánh rộng): Bất kỳ biến thể nào của các từ trong cụm từ khóa được viết theo bất kỳ thứ tự nào. 
• Related (liên quan đến): Các cụm từ khóa tương tự, đồng nghĩa, liên quan được viết theo bất kỳ thứ tự nào.